Czemu nie kręci?

Maciej Blum
19.11.2018
Reklama
Reklama

Wał korbowy to bardzo ważny element silnika tłokowego. Służy on do zamiany ruchu posuwistego tłoka oraz korbowodu na ruch obrotowy. Element ten składa się z czopów (głównych oraz korbowych) przesuniętych względem swojej osi, z ramion wału z przeciwciężarami, tarczy koła zamachowego oraz z ramienia wykorbienia, które łączy czopy.

Kształt wału zależny jest od wielu elementów (liczby i układu cylindrów w silniku, konstrukcji silnika, kolejności zapłonów czy liczby czopów głównych wału). Wał korbowy najczęściej wykuwany jest ze stali niestopowej o wyższej jakości. Rzadziej stosowane są wały odlewane. Dla zapewnienia temu elementowi odpowiedniej twardości stosuje się hartowanie powierzchniowe lub nawęglanie (dla wałów ze stali stopowych). W większości silników występuje łożyskowanie wałów korbowych co każdy cylinder, aby zapewnić większą sztywność tego układu. Z tyłu wału korbowego znajduje się zazwyczaj kołnierz służący do zamontowania koła zamachowego. Z przodu natomiast montuje się z reguły napęd rozrządu.

Reklama

Rozrusznik służy do uruchamiania silnika spalinowego. Najczęściej stosowane są rozruszniki elektryczne, będące silnikami prądu stałego i służące do obracania wału korbowego silnika oraz do nadawania mu odpowiedniej prędkości obrotowej. Prędkość ta pozwala silnikowi na rozpoczęcie samodzielnej pracy. Rozrusznik elektryczny silnika spalinowego w krótkich okresach pobiera najwięcej energii elektrycznej z akumulatora. Dzieje się to podczas uruchamiania silnika. Rozrusznik składa się z głowicy, bendiksa (wraz z zabezpieczeniem oraz podstawą zabezpieczenia), przekładni, automatu i jego sprężyny, pokrywy przekładni, wirnika, stojana, szczotkotrzymacza oraz tylnej pokrywy. Całość uzupełniają odpowiednie śruby.

Wszystkie elementy bardzo ściśle współpracują ze sobą i są ważne dla prawidłowej pracy silnika. Przyczyn zaburzenia w pracy między tymi komponentami może być wiele. Chodzi o to, aby do każdej z usterek podejść logicznie. Przy normalnej pracy rozrusznika, ale braku efektu pracy koła zamachowego/silnika, można wziąć pod uwagę kilka opcji:

  • uszkodzony rozrusznik (awaria bendiksa lub przekładni planetarnej – w tym przypadku efektem towarzyszącym byłby hałas),
  • uszkodzone koło zamachowe, ewentualnie inne elementy silnika.

 

W rozruszniku znajduje się kilka elementów, które wpływają na to, czy będzie on poprawnie pracował, czy też nie. W zależności od tego, który element jest uszkodzony podczas próby rozruchu będą widoczne różne objawy. © AS-PL
Reklama

Przy braku odgłosu pracy rozrusznika i mocno przygasających kontrolkach możliwe są poniższe scenariusze:
rozrusznik jest zablokowany/uszkodzony (uszkodzeniu mogła ulec przekładnia, tuleje ślizgowe, które z powodu wytarcia powodują, że wirnik nie okręca się w stojanie tylko zostaje przyciągany do jego ścian, co właśnie owo tarcie powoduje); można to porównać do efektu elektromagnesu, silnik jest zablokowany – doszło do awarii mechanicznej.

Przy braku odgłosu pracy rozrusznika oraz braku organoleptycznych (słuchowo/wzrokowych) objawów pracy łącznika elektromagnetycznego (automatu) przyczyny mogą być następujące:

  • usterka stacyjki, sterowania i przewodów/złączy (zarówno automatu, jak i przekaźników pośrednich sterowanych przez załączenie stacyjki, o ile występują w instalacji),
  • usterka cewki automatu.

Słyszalne jest „tyknięcie” automatu (słychać pracę łącznika elektromagnetycznego) i widoczne są delikatnie przygasające kontrolki. W tym wypadku:

  • wypalone są zwory (styki stałe oraz zwora ruchoma) automatu, które nie przekazują prądu,
  • uszkodzony jest wirnik bądź stojan rozrusznika (o ile nie jest to stojan z magnesami stałymi).

Od powyżej podanych możliwości awarii mogą wystąpić oczywiście odstępstwa. Mamy z tym do czynienia np. w autach nowszej generacji, gdzie stosuje się stabilizację napięcia, czyli konwertery DC/DC. Mają one za zadanie zapobiegać krótkotrwałym zakłóceniom, zanikom napięć czy też stabilizować pozyskane napięcie z rekuperacji energii hamowania.

Reklama

O Autorze

Inżynier produkcji w AS-PL Sp. z o.o.

Tagi artykułu

Zobacz również

Chcesz otrzymać nasze czasopismo?

Zamów prenumeratę
Reklama