Wykrywanie nieszczelności w instalacji klimatyzacji

Podstawowym zadaniem serwisu jest wykrycie i dokładne zlokalizowanie miejsca wycieku. Przepisy określają przy tym konkretne wymagania dotyczące kontroli szczelności.

Zgodnie z dyrektywami unijnymi (2006/40/WE oraz 307/2008/WE) ustalono maksymalny dopuszczalny ubytek czynnika chłodniczego, co oznacza, że nie powinno się używać go do poszukiwania nieszczelności. Zgodnie z dyrektywą 2006/40/WE (art. 6 ust. 3), warsztaty zajmujące się serwisem klimatyzacji nie mogą ponownie napełniać układu fluorowanymi gazami cieplarnianymi, jeśli doszło do nienaturalnego ubytku czynnika, dopóki usterka nie zostanie usunięta.

Jakie mamy pozostałe możliwości?

Kontrast UV

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

W praktyce sprawia to, że metoda polegająca na dodaniu kontrastu UV wraz z czynnikiem i wykrywaniu wycieku za pomocą lampy UV może być uznana w pewnych przypadkach za niezgodną z przepisami. Chyba że barwnik został dodany wcześniej na etapie corocznej obsługi lub fabrycznie a nasze poszukiwania ograniczają się do znalezienia powstałej już nieszczelności.

Do poszukiwań mamy całą gamę lamp UV o różnym polu świecenia i intensywności. Warto zwrócić uwagę żeby nie było to tylko fioletowe szkiełko czy dioda w fioletowym odcieniu a realna lampa czy dioda UV wytwarzająca światło o określonej fali co zazwyczaj jest potwierdzone w parametrach danej lampy.

Podciśnienie

Test podciśnieniowy wykonywany przy użyciu stacji obsługi klimatyzacji lubiowej i zestawu manometrów, polega on na wytworzeniu podciśnienia w układzie i następnie monitorowaniu jego wzrostu. Zazwyczaj wzrost o ok. 100 mbar sygnalizuje nieszczelność.

Metoda ta ma jednak istotne ograniczenia, ponieważ układ klimatyzacji pracuje w warunkach znacznie wyższego ciśnienia. Może się zdarzyć, że elementy elastyczne uszczelnią się przy podciśnieniu, a rozszczelnia dopiero pod wpływem wysokiego ciśnienia. Jako wstępna metoda chroniąca przed dużymi nieszczelnościami jest jednak jak najbardziej przydatna.

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

Metoda ciśnieniowa

Obecnie często stosuje się metodę ciśnieniową, która wymaga obecności choćby niewielkiego nadciśnienia w układzie. W razie jego braku należy je wytworzyć z zewnątrz.

Najlepiej wykorzystać do tego azot, ponieważ – w przeciwieństwie do sprężonego powietrza – nie zawiera wilgoci. Do przeprowadzenia testu potrzebne są:

• butla z azotem,
• reduktor,
• manometry
• oraz przewody.

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

Zalecane ciśnienie testowe wynosi od 8 do 10 barów a w skrajnych przypadkach zdarza się i ponad 20 barów. Zbyt wysokie ciśnienie może uszkodzić elementy takie jak zawory sterowane PWM czy zawory mechaniczne w sprężarkach.

Dlatego zaleca się ich demontaż przed testem lub nieprzekraczanie bezpiecznych wartości ciśnienia oscylujących w granicach pracy układu czyli 5-15 bar. Samo stwierdzenie spadku ciśnienia wskazuje na obecność wycieku, ale nie pozwala określić jego dokładnej lokalizacji tak jak w metodzie podciśnieniowej.

W tym celu stosuje się dodatkowe środki, takie jak specjalna pianka lub roztwór wody z mydłem, które w miejscu nieszczelności tworzą charakterystyczne pęcherzyki. Obecnie dostępne są specjalne pianki o zagęszczonej strukturze dedykowane to wykrywania wycieków.

Gaz formujący (Hydrogen)

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

Mieszanina gazów (95% azotu i 5% wodoru zwane hydrogenem) to idealne rozwiązanie łączące w sobie metodę ciśnieniową i wykrywanie przy pomocy elektronicznego detektora. Opiera się na zależności, według której atomy wodoru i azotu są na tyle małe, że przedostaną się przez nawet najmniej zauważalne szczeliny.

MOŻE ZAINTERESUJE CIĘ TAKŻE

Klimatyzacja

Dlaczego klimatyzacja jest tak ważna w samochodach elektrycznych?

Warsztat, który przyjmuje do serwisu klimatyzacji samochód elektryczny, obsługuje de facto dwa systemy jednocześnie: system komfortu termicznego pasażerów oraz system ochrony akumulatora wysokiego napięcia. To fundamentalna różnica w stosunku do aut spalinowych. 

Wodór jest gazem wybuchowym jednak stosunek 95% do 5% gwarantuje jednak pełne bezpieczeństwo podczas stosowania. Do detekcji wodoru i jak i związków wodoru zawartych w czynnikach HFC (R134a) ,HFO (1234yf) czy HCFC(R-22) i wiele innych gazów opartych na H2 stosuje się elektroniczne wykrywacze.

Obecność wodoru daje możliwość wykrycia czujnikiem jako że azot z którego składa się otaczające nas powietrze fałszowałby ewentualne pomiary. Zazwyczaj zestaw składa się również ze specjalnego manometru i jest wyposażony w butlę o pojemności 1 L lub 2.2 L a docelowo wypożyczane lub uzupełnianiane u dostawców gazów technicznych 4 lub 8 L.

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

Wiele urządzeń posiada giętką sondę i pompkę pozwalającą na zasysanie powietrza i detekcję nieszczelności. Ubytki które może wykryć detektor to nawet 3g/rok.

źródło: Przemysław Treliński LONTREX

Trzeba jednak pamiętać o okresowej wymianie samego czujnika elektrochemicznego i unikaniu eksponowania go na bezpośrednie duże stężenie gazów co może skrócić jego żywotność. Podczas pracy nad wykrywaniem nieszczelności należy zachować kilka podstawowych zasad: 

• Nie uruchamiaj klimatyzacji, gdy układ napełniony jest mieszaniną testową w postaci azotu lub hydrogenu.
• Pamiętaj, że każdy test zmniejsza ilość oleju, który odpowiada za smarowanie kompresora. Jeżeli zapomnisz o ponownym uzupełnieniu oleju, może dojść do uszkodzenia mechanizmu już po pierwszym ponownym włączeniu.
• BHP przede wszystkim, więc nie zapominaj o sięganiu po okulary chroniące oczy oraz specjalne rękawice.
• Uważaj na czynnik chłodniczy – nawet chwilowe dotknięcie prowadzi do odmrożeń.
• Stosując techniki elektroniczne, nie uruchamiaj testerów w zanieczyszczonej atmosferze. W zależności od urządzenia masz możliwość pomiaru selektywnego oraz wyrażanego.
• Stosuj się do zaleceń producentów w zakresie odległości podczas pomiaru oraz wysokości ciśnień.
• Jeżeli wykryjesz potencjalny przeciek na danym połączeniu, ponów badania, nawet dwukrotnie, aby przekonać się, czy na pewno dobrze zlokalizowałeś nieszczelność.

Artykuł promocyjny Przemysław Treliński LONTREX.